1 Aralık 2009 Salı

Yeralti kollektifi Jose Marti



Ayni yalinlikta ölmek isterim


Kirda bir cicek gibi,sakin,gösterissiz.

Mum yerine yildizlar parlasin üstümde

Yeryüzü uzansin altimda sessiz



Küba'nin Ispanya'ya karsi verdigi bagimsizlik savasinin dinomusu olan Jose Marti 28 Ocak 1853 Havana'da dogar.Babasi Ispanyol ordusunda

cavustur,annesi ise sömürge adalardandir.15 yasinda siir yazmaya baslayan genc Jose 16'sina geldiginde "Özgür Vatan"adli bir gazete cikarir.Ispanyol sömürgecilerine karsi bagimsizlik savasina katildigi icin 17 yasinda tutuklanir ve 6 ay kürek cezasi verilir.Cezasindan sonra

Neruda'nin sehrine sürgüne yollanir,o artik Madrid'te sürgündedir.



Madrid'te Zaragosa üniversitesinde hukuk,felsefe ve fiziloji egitimi görür.1874'te ani bir kararla tüm Latin Amerika ülkelerini kesfe cikar.Yasaminin tümünü sürgünlerde gecirir.1878'de Ispanyollarla Küba toprak sahipleri antlasinca savas sona erer ve genel afla özgürlügüne

kavusur,ayni yil evlenir,bir kiz,bir oglu vardir.1880'de Küzey Amerika'ya göcmen emekci olarak göc eder.Yillarca siir,makale,kitap yazan

Jose Marti ayni zamanda da bir sosyalist dava adamidir,burada ki siyasi calismalarini illegal sürdürür.Ve bu calismalardan dolayi bir kac kez

tutuklanir.Bu tutuklanmalardan sonra New-York sehrine yerlesir,burda "LA NICION" gazetede köse yazarligi yapar.Ünü tüm kitaya böylece

yayilir





Vatan icin duyulan sevgi

Toprak ana icin duyulan ya da cignedigimiz cimenlere karsi

Beslenilen gülünc sevgi degil

Onu ezenlere karsi beslenilen yenilmez nefret

Ona saldiranlara karsi beslenilen ebedi hinctir diyecek kadar vatan ve ülke kokar siirleri.



Küba devrimci partisi 1892'de bu dizelerde ki kurulur.Jose Marti bir emekci gibi hemen örgütlü mücadeleye katilir,hemen bir yayin organi

olan "Vatan" adli gazeteyi cikarmaya baslar.1895'te küba halkini özgürlük icin özgürlük davasina sahip cikmaya davet eder-Monte Kristo

Bildirisini kaleme alir ve bu bildirgeyle emekci sanata ve edebiyata sinirsiz katkilar sunar.Iste bir sairin siiri yaratma bicimini bu katildigi

özgürlük düsünde armak gerekiyor.



Ben aydinlik ve özgürlük delisiyim

Varsin hainler gizlensinler,soguk bir tas altinda

Dürüstce yasadim ben,karsiliginda

Yüzüm dogan günese dönük ölecegim der...



1895'te son kez Küba yurtseverleri Ispanyol beylerine karsi hazirliklara baslarlar.Jose Marti önderliginde örgütlenen bagimsizlik savasimi

Subat 1895'te patlak verir,ayni zaman da ic tartismalar alevlenir,eylemci olan Jose Marti zaman harcamaz,her renkten gruplari harekete

gecirir,hatta anarsist akimlarla da ortak hareket eder.Anarsist önder Creci bu ugurda yasamini yitirir.19 Mayis 1895'te Ispanyol sömürgecileriyle girdigi bir muharebede yasamini yitirir Jose Marti.



Kisa ömrü boyunca siirleri hala güncel ve emekcidir.



Mahsum dram..1869'da

Mahvolan dostluk ,otobiyogrofi.1882

Basit siirler 1891

Özgür siirler 1913'te basilir...

 
 
yeralti nehirleri kollektifi

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder